Rekonstrukcja kamiennej bramy opartej na zdobionych filarach wiedzie do pomieszczeń, w których można znaleźć przedmioty, należące do tajemniczej społeczności sprzed prawie 4 tysięcy lat.
Taka aranżacja wystawy w Muzeum Pienińskim w Szlachtowej wprowadza widza w świat społeczności zamieszkującej Górę Zyndrama w Maszkowicach nieopodal Łącka. Uświadamia odwiedzającym, jak wiele można wydedukować na temat jej życia na podstawie drobnych artefaktów wykonanych z gliny, poroża, kości, bursztynu i brązu, które przetrwały w ziemi 3700 lat
Sensacja z początku epoki brązu
Badania archeologiczne na Górze Zyndrama rozpoczęły się na początku XX wieku, ale dopiero ostatnie 10 lat przyniosło prawdziwe rewelacje. Odkryto mur kamienny, który prawdopodobnie otaczał osadę założoną przez przybyszów z południowej Europy. To najstarszy znany przykład zastosowania kamiennej architektury w tej części Europy. Z odkryć dokonanych przez zespół dr. hab. Marcina S. Przybyły z Instytutu Archeologii UJ można wnioskować , że założyciele osady posiadali, nie tak popularną jeszcze wtedy umiejętność przetapiania brązu. Hodowali zwierzęta, jeździli rydwanami i być może kontrolowali przebiegający wzdłuż Dunajca szlak handlowy. Ich kolejni potomkowie korzystali z osady jeszcze przez 200 lat. Dopiero 500 lat później w osadzie pojawili się nowi mieszkańcy. Ich historię również można znaleźć na wystawie w Szlachtowej
Zyndram z Maszkowic.
Ponad 400 metrowe wzniesienie nad Maszkowicami zawdzięcza swoją nazwę rycerzowi Mikołajowi Zyndramowi, który brał udział w bitwie pod Grunwaldem. Badania archeologiczne nie potwierdziły jednak pozostałości , jak głosiła legenda z przełomu XIX i XX w, po ruinach średniowiecznego zamku, który miał do niego należeć. W 1910 roku, w pobliżu grodziska, umieszczono kamień upamiętniający 500-lecie bitwy pod Grunwaldem
„Góra Zyndrama. Tajemnicza twierdza sprzed 3700 lat”. – to tytuł wystawy, która do Szlachtowej przywędrowała z Muzeum Śląskiego w Katowicach. Jej kuratorką jest dr Renata Abłamowicz. Wystawa zdobyła prestiżową nagrodę w plebiscycie „Archeologiczne Sensacje 2025” w kategorii „Najlepsza wystawa czasowa”. W Muzeum Pienińskim będzie można ją oglądać do połowy maja. Wystawa kandyduje również do najważniejszej nagrody muzealników „Sybilli” przyznawanej za najważniejsze wydarzenia muzealne roku.
Kultura Podhala była na wernisażu wystawy. Posłuchajcie co o najbardziej zaskakujących odkryciach archeologicznych mówi dr. hab. Marcina S. Przybyła z Instytutu Archeologii UJ.












